ما در کافه کامپیوتر عادت کردهایم از سرعت پردازندهها و گرافیکها بنویسیم، اما امروز باید از چیزی بنویسیم که سرعت پیشرفت یک ملت را نشانه گرفته است. سیمکارت پرو؛ نامی شیک برای یک تبعیض آشکار. طرحی که میگوید اگر پول داری، اینترنت داری و اگر نداری، پشت دیوارهای فیلترینگ بمان.
سیمکارت پرو؛ وقتی محدودیت تبدیل به «بیزنس» میشود
داستان ساده و در عین حال تلخ است: اینترنت را فیلتر میکنند، کیفیت را به کف میرسانند، اعصاب کاربران را با قطعیهای مداوم خرد میکنند و سپس… راه نجات را به قیمت هر گیگابایت ۴۰ هزار تومان میفروشند!
این یعنی دولت و اپراتورها نه تنها برای رفع فیلترینگ قدمی برنمیدارند، بلکه از «محدودیت» به عنوان یک مدل درآمدزایی جدید استفاده میکنند. ۴۰ هزار تومان برای هر گیگابایت؟ این یعنی برای تماشای یک ویدیو با کیفیت معمولی در یوتیوب، باید هزینه یک وعده غذایی را بپردازید.
چرا «سیمکارت پرو» یک توهین به شعور کاربر است؟
-
پایان عدالت دیجیتال: اینترنت باید مثل هوا برای همه در دسترس باشد. وقتی دسترسی به سایتهای علمی، یوتیوب و پلتفرمهای جهانی را طبقاتی میکنید، یعنی رسماً اعلام کردهاید که آموزش و پیشرفت فقط حقِ ثروتمندان است.
-
جیببری سیستماتیک: در هیچ کجای دنیا، رفع محدودیتهای خودساخته را به عنوان یک سرویس ویژه (Premium) به مردم نمیفروشند. این کار دقیقاً مثل این است که جاده را ببندید و برای باز کردن راه، از راننده باج بگیرید.
-
رسمیت بخشیدن به اینترنت طبقاتی: با پذیرش سیمکارت پرو، ما عملاً پذیرفتهایم که جامعه به دو دسته «شهروند درجه یک» (دارای سیمکارت پرو) و «شهروند درجه دو» (اسیر فیلترینگ) تقسیم شود.
بیشتر بخوانید:
چرا اینترنت طبقاتی سمیترین اتفاق برای برنامهنویسان ایرانی است؟
برای یک توسعهدهنده، اینترنت صرفاً ابزاری برای وبگردی نیست؛ اینترنت «اکسیژنِ» کار اوست. اینترنت طبقاتی و پروژههایی مثل سیمکارت پرو، به دلایل زیر تیشه به ریشه برنامهنویسی در ایران میزند:
قطع ارتباط با مخازن جهانی: دسترسی به GitHub، Stack Overflow و داککدها (Docs) نباید طبقاتی باشد. وقتی یک برنامهنویس جونیور نتواند هزینه ۴۰ هزار تومانی هر گیگابایت را بدهد، عملاً از یادگیری و پیشرفت حذف میشود.
اختلال در ابزارهای روزمره: بسیاری از کتابخانهها و بستههای نرمافزاری (NPM, PyPI, Docker) به دلیل تحریم یا فیلترینگ با اختلال مواجه هستند. اینترنت طبقاتی به جای حل ریشهای مشکل، فقط برای کسانی که پول دارند راه را باز میکند و بقیه را در صف «تایماوت» (Timeout) میگذارد.
کشتن خلاقیت و استارتاپها: نوآوری از دل اتاقهای کوچک و با اینترنت ارزان شروع میشود. وقتی هزینهی زیرساخت (به واسطه سیمکارتهای خاص) ۵ برابر شود، هزینهی نهایی تولید نرمافزار بالا رفته و استارتاپهای مستقل قبل از تولد میمیرند.
فرار مغزهای دیجیتال: وقتی برنامهنویس حس کند برای بدیهیترین حقش یعنی «دسترسی به وب» باید باج بدهد، مهاجرت را تنها راه نجات میبیند.
تحلیل کافه کامپیوتر: تکنولوژی علیه مردم؟
در تمام دنیا تکنولوژی میآید تا فاصلهها را کم کند، اما در ایران، تکنولوژی (در قالب سیمکارت پرو) آمده است تا دیوارهای بلندتری بسازد. این قیمتگذاری نجومی (۵ تا ۸ برابر قیمت اینترنت عادی) نشاندهنده این است که هدف، نه تسهیل کار متخصصان، بلکه فیلترینگ هدفمند برای فقرا و آزادی پولی برای اغنیا است.
کلام آخر: ما خریدار این تبعیض نیستیم
سیمکارت پرو، راهکار نیست؛ بلکه صورتمسئلهای است که میخواهد حق طبیعی ما از شبکه جهانی را به کالایی لوکس تبدیل کند. ما در کافه کامپیوتر معتقدیم اینترنت بدون فیلتر، حق هر ایرانی است، نه امتیازی که بابت آن هر گیگ ۴۰ هزار تومان جریمه شویم.
نظر شما چیست؟ آیا حاضر هستید برای دسترسی بدون فیلتر، ۸ برابرِ قیمت واقعی اینترنت را بپردازید؟ یا فکر میکنید این طرح هم مثل پروژههای قبلی شکست خواهد خورد؟ در بخش نظرات، صدای خود را به گوش بقیه برسانید.